آسیت چیست | علل | علائم و درمان آب آوردن شکم | بیماری

: آسیت چیه | علل ، علائم و درمان آب آوردن شکم

: آسیت چیه | علل ، علائم و درمان آب آوردن شکم

آسیت چیه؟

آسیت (Ascites) یا آب آوردگی شکم یا ‏ به معنی جمع شدن مایع اضافی در شکم و ورم شکم است. مریضی آسیت دلیلای زیادی می تونه داشته باشه از جمله سیروز کبدی و سرطانای گوارشی.

آسیت ساخت مایع در فضای بین دیواره شکم و اندامای شکم (چاله صفاق) است. آسیت یا آب آوردگی شکم نتیجه فشار بالا در عروق خونی کبد و سطوح پایین پروتئینی به نام آلبومینه.

پاتوفیزیولوژی آسیت

هایپرتانسیون (افزایش فشار خون) ورید پورت و در نتیجه افزایش فشار مویرگی و انسداد جریان خون وریدی در کبد آسیب دیده، عامل موثر در ایجاد آسیته. مشکل کبد در متابولیسم آلدسترون به افزایش سدیم و احتباس آب در بدن منجر می شه. کاهش سنتز آلبومین در حرکت آب از سیستم عروق به داخل فضای پریتوئن (صفاق) نقش داره.

طبق تئوری گشاد شدن شریانی هایپرتانسیون ورید پورت دلیل اتساع شریانا شده که به دنبال اون کاهش حجم خون در گردش شریانی دلیل فعال شدن سیستم رنین رنین – آنژیوتانسیون – آلدسترون و هورمون ضد ادراری (ADH) شده که به دنبال اون احتباس آب و سدیم و در نتیجه آسیت اتفاق می افته.

نشونه ها و علائم آسیت

از علائم آسیت میشه به داشتن احساس سنگینی و سوزش سر دل اشاره کرد

 

آسیت ناچیز نشونه های مشخصی نداره، اما آسیت شدید معمولاً نشونه های بارزی داره که به توضیح زیره:

¤  برآمدگی شکم، نفخ و برآمدگی پهلوها از نشونه های آسیت هستن.

¤ در مریضی آسیت در موارد شدید، با ضربه زدن و فشارآوردن به شکم، جابجایی مایع داخل شکم احساس می شه.

¤ احساس سنگینی در شکم، از نشونه های دیگه آسیته.

¤ از علائم دیگه آسیت، بی اشتهایی، سوزش سردل و داشتن حالت تهوع هستش.

¤ احساس پری بعد از کمی غذا خوردن می تونه از علائم آسیت باشه.

¤ یبوست از دیگر نشونه های مریضی آسیت یا آب آوردن شکمه.

¤ یکی از نشونه های آسیت، تنگی نفس به دلیل فشار مایع درون شکم به پرده دیافراگمه.

¤ جمع شدن مایع در دور و بر شش ها، سرفه شدید هم از دیگر علائم آسیت هستن.

¤ وقتی که آسیت در اثر سیروز یا مشکل کبدی باشه، ممکنه در ناحیه پاها تورم و کبودی مشاهده شه.

¤ آسیت حاصل از سرطان ممکنه با کاهش وزن بی دلیل و نشونه های خستگی همراه باشه.

¤ در مواردی که آسیت در اثر مشکل قلبی است، شایعترین نشونه های اون خس خس سینه، تنگی نفس و ناتوانی در حرکات بدنیه.

¤ فشار داخلی بر دیواره فتق شکم و ناف هم از دیگر علائم آسیته.

¤ کمر درد از علایم آسیته که به دلیل فشار زیاد به ماهیچه های کمر اتفاق می افته.

علل آسیت

 آسیت بعضی وقتا به دلیل مشکل احتقانی قلبی اتفاق می افته

 

دلیل بیشتر آسیت بیماریای کبد یا سیروزه. نزدیک به ۸۰ درصد از موارد آسیت مربوط به آسیب کبدی پیشرفته س. افزایش فشار در جریان خون کبد و کاهش آلبومین در خون، عامل اصلی آسیت شکمیه.

  انباشته شدن آب و نمک در بدن هم ممکنه در شدت پیدا کردن علائم آسیت مؤثر باشه.

  آسیت بعضی وقتا به دلیل مشکل احتقانی قلبی اتفاق می افته.

  مشکل کلیه/ آسیبای کلیوی هم از دلیلای آسیت هستن.

آسیت به دلیل انسداد وریدهای باب در اثر تومور و تشکیل لخته خون هم اتفاق می افته.

  سرطانای مشخصی مانند سرطان کولون، معده، ریه، پانکراس، تخمدان، پستون، لنف ممکنه دلیل آسیت زیاد شن.

  پانکراتیت یا تورم پانکراس که در اثر اعتیاد به الکل ایجاد می شه می تونه دلیل آسیت پانکراسی شه.

آسیت چیجوری تشخیص داده می شه؟

تشخیص آسیت با ماتیته جابجا شونده در دق (پزشکی) و سونوگرافی قابل انجامه. از نظر بالینی وقتی آسیت قابل تشخیصه که حجم مایع بیشتر از ۵۰۰ سی سی باشه.

درمان آسیت

یکی از راه های درمان آسیت خارج کردن مایع شکمیه

 

هدف اصلی درمان در آسیت رسیدن به تعادل منفی سدیم واسه کاهش احتباس مایعات در بدن است. پایه درمان محدودیت مصرف سدیم خوراکی، دیورتیکا به خصوص آلداکتون، پاراسنتز (کشیدن مایع صفاق) است.

۱. درمان اولیه آسیت با محدودیت سدیم در غذا (کاهش مصرف نمک)، کاهش مصرف مایعات و به کار گیری داروهای مدر (ادرارآور) یا دیورتیک مانند اسپیرونولاکتون و فورزماید، واسه کم کردن حجم خونه که باعث می شه مقداری از حجم خون کم شه و مایع داخل شکم کم کم کمتر شه. این روش درمان آسیت واسه مریض آسونه، ولی داروهای مدر دارای عوارضی هستن که می تونه باعث آزار مریض شه و از طرفی در بعضی موارد، مریضی با این داروها خوب کنترل نمی شه.

۲. کشیدن مایع آسیت به تناوب مثلا هر دو هفته یا هر ماه هم واسه درمان آسیت خوبه. هر چند این روش درمان آب آوردگی شکم یا آسیت واسه مریض کمی سخته و نیاز به بستری شدن موقت داره، ولی بعضی وقتا تنها راه درمانه. در آسیت مقاوم بعضی وقتا نیاز به تخلیه تکراری مایع آسیت یا ایجاد شنت داخل صفاقی و آناستوموز ورید باب به ورید اجوف تحتانیه.

۳. در آخر اگه بشه دلیل اصلی مریضی آسیت رو بر طرف کرد، مثلا پیوند کبد واسه درمان سیروز انجام شه، آسیت به کلی درمان می شه.

مریضی آسیت و چند تا نکته مهم مراقبتی قبل و بعد از پاراسنتز:

قبل و بعد از خارج کردن مایع آسیت حتما فشار خون مریض باید چک شه

 

• کامل کردن فرم رضایتنامه

• رعایت نکات استریل

• قرار دادن مریض در پوزیشن نشسته یا نیمه نشسته

• چک فشارخون قبل و بعد از پاراسنتز و خارج کردن مایع آسیت

• در درمان آسیت خالی بودن مثانه مریض هنگام پاراسنتز از نکات مهمیه که باید به اون توجه کرد.

• توجه به علائم کلاپس عروقی و هیپوولمی پس از پایان پروسیجر مانند کاهش فشارخون

• در مریضی آسیت هنگام خارج کردن مایع شکمی، توجه به علائم عفونت مانند کنترل درجه گرما از نکات مهمه.

nursingstation90.mihanblog.com

منبع :

جمع آوری به وسیله بخش مقالات پزشکی و بهداشتی سایت

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *